Power Automate ve UiPath, tekrarlayan iş adımlarını yazılımla otomatikleştiren iki yaygın araçtır. Power Automate, Microsoft'un iş akışı otomasyon hizmetidir: uygulamalar arasında bağlayıcılarla çalışan bulut akışları ve ekran üzerinden çalışan masaüstü akışları (RPA) sunar. UiPath ise otomasyonun tasarlandığı Studio, otomasyonu çalıştıran Robot ve robotları merkezden yöneten Orchestrator bileşenlerinden oluşan bir otomasyon platformudur.
Bu araçların kullanımı Türkiye'de henüz sınırlı. Eurostat verisine göre 2025'te Türkiye'de 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerin yüzde 14,4'ü yapay zekâ tabanlı iş akışı otomasyonu (yapay zekâ destekli RPA) kullandı; AB'de bu oran yüzde 24,4. Aynı veri, 10 ve üzeri çalışanlı tüm girişimlerde Türkiye için yüzde 3,0, AB için yüzde 5,4 gösteriyor.
Kısaca:
- Power Automate: bulut akışı (tetikleyici + bağlayıcı) ve masaüstü akışı (ekran otomasyonu) aynı hizmette (Microsoft Learn).
- UiPath: Studio tasarlar, Robot çalıştırır, Orchestrator dağıtır ve izler (UiPath belgeleri).
- Seçim ölçütü marka değil iş: sistemin API'si var mı, iş ne kadar hacimli, kim yönetecek.
Power Automate nedir, ne işe yarar?
Microsoft'un tanımına göre Power Automate iş süreçlerini düzenlemeye ve tekrarlayan görevleri otomatikleştirmeye yarar; sürükle-bırak arayüzü ve çok sayıda bağlayıcı sayesinde az ya da hiç kod bilgisi olmadan akış kurulabilir. Hizmet üç akış türü sunar: bulut akışları, masaüstü akışları ve önizleme aşamasındaki üretken eylemler.
Bulut akışları bir olayla, bir düğmeyle ya da bir zamanlamayla başlar. Microsoft belgesi üç türü şöyle örnekler: belirli bir kişiden e-posta geldiğinde çalışan otomatik akış, ekipte bir düğmeyle onay gönderen anlık akış, her gün SharePoint'e ya da bir veritabanına veri yükleyen zamanlanmış akış. Bu akışlar uygulamalarla bağlayıcılar (connector) üzerinden konuşur. Bağlayıcılar hazır (prebuilt) ya da kurumun kendi ihtiyacı için geliştirdiği özel (custom) bağlayıcılar olabilir; Microsoft'un örnekleri arasında Office 365, Salesforce, Dropbox ve Google hizmetleri var.
Power Automate Desktop nedir?
Power Automate'in RPA tarafıdır. Microsoft belgesine göre masaüstü akışları, iş istasyonundaki kural tabanlı görevleri otomatikleştirmek için tasarlanmıştır; e-posta ve Excel gibi gündelik araçlarla, modern web ve masaüstü uygulamalarıyla, terminal emülatörü gibi eski uygulamalarla çalışabilir. Akış, uygulamanın arayüz öğeleri, görüntüler ya da ekran koordinatları üzerinden makineyle etkileşime girer. Belgedeki örnekler arasında web sitesinden veri çekip Excel'e yazmak, tedarikçi faturasından bilgi çıkarmak ve ERP sistemine veri girmek var.
İki akış türü birlikte de kullanılabilir. Microsoft'a göre masaüstü akışını bir bulut akışından tetiklemek, onu gözetimsiz (unattended) modda çalıştırmayı sağlar; bu modda hizmet makinede oturum açar, akışı çalıştırır, oturumu kapatır ve sonucu raporlar. Belge, gözetimsiz çalıştırma için ayrı bir lisans planı gerektiğini de belirtir. Gözetimli ve gözetimsiz robot farkının ayrıntısı için RPA nedir? Robotik süreç otomasyonu örnekleri yazısına bakın.
UiPath nedir, ne işe yarar?
UiPath, otomasyonu üç ana bileşene ayıran bir platformdur. UiPath belgelerine göre:
- Studio, otomasyonların geliştirildiği ortamdır. Hem sürükle-bırak etkinliklerle çalışan düşük kodlu otomasyonu hem de C# ile yazılan kodlu otomasyonu destekler; belgeye göre kod deneyimi az olan iş kullanıcıları da kendi görevlerini otomatikleştirebilir.
- Robot, Studio'da tasarlanan otomasyonu çalıştıran bileşendir. Uygulamalarla bir insan kullanıcı gibi etkileşime girer. Belge iki çalışma türü tanımlar: kullanıcının başlattığı ve kendi makinesinde çalışan gözetimli otomasyon; Orchestrator'ın yönettiği, çoğu zaman ayrı bir makinede ve mesai dışında çalışan gözetimsiz otomasyon.
- Orchestrator, robotları, süreçleri ve otomasyon kaynaklarını yöneten web uygulamasıdır. Paket sürümlerinin doğru robotlara dağıtımını, tetikleyicilerle zamanlanmış çalıştırmayı, kuyruklarla iş yükünün robotlara paylaştırılmasını, rol bazlı erişimi ve kayıtların (log) tutulmasını üstlenir.
Bu ayrım, otomasyon sayısı arttığında önem kazanır. Tek bir robotla başlayan bir program onlarca sürece ulaştığında hangi robotun hangi sürümü çalıştırdığı, hangi işin kuyrukta beklediği ve kimin neye erişebildiği merkezden izlenmelidir.
İki aracın yaklaşımı nerede ayrışıyor?
Her iki araç da gözetimli ve gözetimsiz masaüstü otomasyonu yapabilir; fark, otomasyonun etrafındaki yapıdadır. Aşağıdaki karşılaştırma üreticilerin kendi belgelerine dayanır ve bir üstünlük sıralaması değildir:
- Başlangıç noktası: Power Automate, bulut akışları ve bağlayıcılarla uygulamalar arası entegrasyondan başlar; masaüstü akışı bu yapıya eklenir. UiPath, ekran ve uygulama otomasyonunu merkeze alır; robot filosunu Orchestrator yönetir.
- Ekosistem: Microsoft belgesine göre bağlayıcılar Power Automate, Power Apps, Copilot Studio ve Azure Logic Apps arasında ortaktır. UiPath, Orchestrator'ı üçüncü taraf çözümlerle bir entegrasyon noktası olarak tanımlar.
- Yönetim: Power Automate'te akışlar ortamlara (environment) ayrılır; Microsoft, geliştirilen akışları kullanımdakilerden ayırmak için ayrı ortam kullanılmasını örnek verir. UiPath'te klasörler, roller ve kuyruklar Orchestrator'da yönetilir.
Hangi araç hangi durumda düşünülmeli?
Aşağıdaki sorular kaynaklı bir standart değil, araç seçimi öncesi kullanılabilecek bir uygulama önerisidir:
- Sistemin API'si ya da hazır bağlayıcısı var mı? Varsa ekran otomasyonu yerine bağlayıcıyla entegrasyon genellikle daha dayanıklıdır; ekran değiştiğinde bozulmaz.
- İş hacmi ve süresi ne? Günde birkaç kez çalışan bir görev ile binlerce kaydı mesai dışında işleyen bir süreç farklı altyapı ister.
- Hangi uygulamalar kullanılıyor? Mevcut yazılım ekosistemi ve kimlik yönetimi, entegrasyon yükünü belirler.
- Otomasyonu kim kuracak, kim yönetecek? İş birimi kullanıcıları mı, merkezi bir otomasyon ekibi mi? Çalışanların kendi kurduğu akışların yönetişimi için çalışanların ürettiği uygulamalar ve gölge BT yazısına bakın.
- İstisna ne olacak? Robotun çözemediği kayıtların kime düşeceği baştan tanımlanmalıdır.
Karar gerektiren işlerde kural tabanlı robotun mu yoksa yapay zekâ ajanının mı uygun olduğu ayrı bir sorudur; bunun için RPA mı, yapay zekâ ajanı mı? yazısına bakın.
Türkiye'de RPA ne kadar yaygın?
Henüz sınırlı ve ölçeğe bağlı. Eurostat'ın girişim anketinde "iş akışlarını otomatikleştiren ya da karara yardım eden yapay zekâ teknolojileri" ayrı bir gösterge olarak ölçülür ve örnek olarak yapay zekâ tabanlı yazılım robotlarıyla süreç otomasyonu verilir. 2025 verisine göre bu teknolojiyi kullanan girişimlerin oranı Türkiye'de 10-49 çalışanlılarda yüzde 2,5, 50-249 çalışanlılarda yüzde 3,7, 250 ve üzeri çalışanlılarda yüzde 14,4. AB'de aynı gruplar için oranlar yüzde 4,1, yüzde 8,7 ve yüzde 24,4.
Bu gösterge yalnız yapay zekâ destekli otomasyonu kapsar; klasik kural tabanlı RPA kullanımının tamamını ölçmez. Yine de büyük girişimlerle küçükler arasındaki fark, otomasyonun önce hacmi yüksek ve süreci yazılı kurumlarda karşılık bulduğunu gösteriyor.
Sonuç
Power Automate bulut entegrasyonu ile masaüstü otomasyonunu tek hizmette birleştirir; UiPath tasarım, çalıştırma ve yönetimi ayrı bileşenlere böler. Doğru başlangıç, araçtan önce süreci, API durumunu ve istisna akışını netleştirmektir. Süreçlerinizde hangi otomasyon yaklaşımının uygun olduğunu değerlendirmek için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; ürün seçimi için üreticilerin güncel belgeleri esas alınmalıdır. Power Automate ve UiPath, ilgili şirketlerin ticari markalarıdır.
#interimmanagement #forwarddeployedengineering